只有…才… (chỉ có… mới…)
Giải thích
只有…才… nêu điều kiện cần và duy nhất. Ý ẩn phía sau luôn là "không có A thì không thể có B". Tiếng Việt "chỉ có… mới…" trùng khít nên phần nghĩa ít khi sai; chỗ sai nằm ở chữ 才.
Phải phân biệt với 只要…就…: 只要 nêu điều kiện đủ, chỉ cần một điều kiện là đủ để có kết quả, thái độ dễ dàng lạc quan. 只有 thì khắt khe, đóng mọi cửa khác. Cùng một câu, đổi 只有…才 thành 只要…就 là đổi hẳn thái độ người nói.
Lưu ý vị trí: 才 phải đứng ngay trước động từ của vế sau, sau chủ ngữ của vế đó. Ngoài ra sau vế 才 không dùng 了, vì 才 ở đây nói về điều kiện chứ không phải việc đã hoàn thành.
Câu ví dụ
Lỗi người Việt hay mắc
Ghép sai cặp: 只有 đi với 才, 只要 mới đi với 就. Đây là lỗi ghép cặp bị trừ điểm nhiều nhất trong phần viết HSK 5.
Vế sau 才 chỉ điều kiện nên không dùng 了. Nếu muốn nói "chỉ có anh ấy đến" (sự thật đã xảy ra) thì nói 只有他来了 mà không có 才.
才 bị đặt sai chỗ. 才 phải nằm trong vế sau, đứng sau chủ ngữ và trước động từ.